خروج ۱۰ میلیارد دلار برای خرید ملک در خارج | افشاگری راغفر از نورچشمی‌ها

حسین راغفر، اقتصاددان برجسته، در افشاگری تکان‌دهنده‌ای از ابعاد جدید فرار سرمایه و توزیع ناعادلانه منابع ارزی کشور پرده برداشت. به گفته وی، در چهار سال اخیر ۱۰ میلیارد دلار توسط نورچشمی‌ها برای خرید ملک از کشور خارج شده است. این در حالی است که مجموع درآمدهای ارزی بازنگشته به کشور از سال ۱۳۹۷ تاکنون به رقم نجومی ۱۱۷ میلیارد دلار رسیده است.

جزئیات افشاگری راغفر

این اقتصاددان در اظهارات خود به چند نکته کلیدی و تکان‌دهنده اشاره کرد:

۱. خروج ارز برای خرید ملک در خارج:

«ظرف چهار سال ۱۰ میلیارد دلار به یکی از کشورهای همسایه منتقل شده تا آنجا خانه بخرند.»

این رقم نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از منابع ارزی کشور که باید صرف سرمایه‌گذاری داخلی، ایجاد اشتغال و رفاه عمومی شود، به جای خرید املاک لوکس برای اقلیتی ثروتمند در خارج از کشور هزینه می‌شود.

۲. درآمد ارزی بازنگشته:

«از سال ۱۳۹۷ تاکنون ۱۱۷ میلیارد دلار درآمد ارزی صادراتی به کشور بازنگشته است. این منابع تا امروز بازنگشته معنایش این است که قرار نیست برگردد و عزم جدی برای بازگرداندن آن وجود ندارد.»

این رقم نجومی که معادل چندین سال بودجه کشور است، نشان‌دهنده ناکارآمدی سیستم در بازگرداندن ارز حاصل از صادرات است.

۳. تخصیص ارز برای واردات خودروی لوکس:

«سال گذشته ۳.۵ میلیارد دلار و امسال ۶.۵ میلیارد دلار برای واردات خودرو صرف کردند که ۴۰۰ هزار نفر در کشور صاحب خودروهای لوکس شوند. در حالی که این پول متعلق به ۹۰ میلیون جمعیت کشور است و نباید به ۴۰۰ هزار نفر پولدار اختصاص یابد.»

جدول: ارقام تکان‌دهنده از زبان راغفر

تحلیل: این ارقام چه معنایی دارند؟

۱۰ میلیارد دلار برای خرید ملک در خارج:
این رقم معادل ارز مورد نیاز برای اجرای چندین پروژه بزرگ زیربنایی، ایجاد صدها هزار شغل یا تأمین کالاهای اساسی برای میلیون‌ها نفر است. انتقال این حجم ارز به یک کشور همسایه، علاوه بر خروج سرمایه، به رونق بازار املاک آن کشور کمک کرده و قیمت مسکن را برای مهاجران و مردم عادی آنجا نیز افزایش می‌دهد.

۱۱۷ میلیارد دلار درآمد ارزی بازنگشته:
این رقم شاید یکی از بزرگترین اعداد فرار سرمایه یا عدم بازگشت ارز صادراتی در تاریخ اقتصادی ایران باشد. این منابع می‌توانست:

• برای تثبیت نرخ ارز استفاده شود

• صرف واردات کالاهای اساسی و مواد اولیه صنایع شود

• به عنوان پشتوانه پول ملی عمل کند

• در پروژه‌های عمرانی و تولیدی سرمایه‌گذاری شود

۱۰ میلیارد دلار برای واردات خودرو:
تخصیص ۱۰ میلیارد دلار ارز در دو سال برای واردات خودرو (عمدتاً لوکس) در حالی که:

• بسیاری از صنایع داخلی با کمبود نقدینگی مواجه‌اند

• خط تولید برخی خودروهای داخلی به دلیل کمبود قطعه متوقف شده

• مردم عادی برای خرید یک خودروی معمولی سال‌ها در صف هستند

پیامدهای این سیاست‌ها

این ارقام و سیاست‌ها پیامدهای ویرانگری برای اقتصاد و جامعه دارد:

1. تشدید نابرابری: ثروت در دست اقلیتی متمرکز می‌شود که توان خرید ملک در خارج و خودروی لوکس دارند.

2. افزایش فقر: منابع ارزی که می‌توانست صرف حمایت از اقشار ضعیف شود، به جیب ثروتمندان می‌رود.

3. تضعیف تولید داخلی: اختصاص ارز به واردات کالاهای لوکس، به جای تأمین مواد اولیه و ماشین‌آلات، تولید داخلی را تضعیف می‌کند.

4. بی‌اعتمادی عمومی: وقتی مردم می‌بینند منابع کشور اینگونه هزینه می‌شود، اعتمادشان به سیستم از بین می‌رود.

5. افزایش تقاضای ارز: این حجم خروج ارز، فشار بر بازار ارز را افزایش داده و به تضعیف ریال دامن می‌زند.

نتیجه‌گیری: منابع ملی کجا می‌رود؟

افشاگری راغفر نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از منابع ارزی کشور، به جای آنکه صرف توسعه، اشتغال و رفاه ۹۰ میلیون ایرانی شود، در مسیرهایی هزینه می‌شود که تنها به نفع اقلیتی ثروتمند است. خروج ۱۰ میلیارد دلار برای خرید ملک در خارج و اختصاص ۱۰ میلیارد دلار برای واردات خودروی لوکس، در کنار ۱۱۷ میلیارد دلار ارز بازنگشته، تصویری نگران‌کننده از توزیع ناعادلانه ثروت و ناکارآمدی در مدیریت منابع کشور ترسیم می‌کند.